Jogchum dacht mee met de plannen voor aardgasvrij Nes
Heerenveen stelt dit jaar een warmteprogramma vast. Daarin wordt per wijk beschreven hoe de gemeente samen met inwoners en partners aan de slag gaat en welke duurzame oplossingen daarbij passen. Inwoners worden uitgenodigd om via een vragenlijst mee te denken. In Nes zijn bewoners al langer bij dit proces betrokken. “Als je pas aanhaakt wanneer alles al is uitgedacht, ben je eigenlijk te laat,” zegt inwoner Jogchum Reitsma.
Stap voor stap, buurt per buurt
In 2050 willen we een aardgasvrije gemeente zijn. De overstap naar aardgasvrij wonen vraagt om maatwerk en gaat stap voor stap, buurt per buurt. Woningtype, bouwjaar en ligging bepalen welke oplossing het meest geschikt is. Daarom betrekt de gemeente Heerenveen inwoners bij de uitwerking van het warmteprogramma. Hoe dat in de praktijk werkt, laat het dorp Nes zien. Bewoner Jogchum Reitsma benadrukt het belang van meedenken.
“Het gaat niet alleen over techniek, maar over keuzes die gevolgen hebben voor het klimaat, onze woning en onze portemonnee.”
De eerste stappen in Nes
Het traject kwam op gang via Duurzaam Akkrum-Nes (DAN), een actieve bewonersorganisatie. “We zitten hier in een relatief jonge wijk”, legt Reitsma uit. “De woningen zijn goed geïsoleerd en relatief nieuw; de oudste dateert uit 1998. Dat maakt het een geschikte locatie om stappen te zetten, met 2030 als richtpunt.”
In januari 2023 organiseerde Duurzaam Akkrum-Nes een eerste bewonersavond. De belangstelling was groot. “Er was ruimte voor ongeveer honderd mensen, maar er meldden zich meer bewoners aan. Dat laat zien dat het onderwerp echt leeft.” Daarna heeft de gemeente bureau Tauw in de arm genomen om een plan van aanpak te maken. Dit werd in februari tijdens een tweede bewonersavond gepresenteerd. In september 2024 volgde er een derde bijeenkomst. “De gemeente Heerenveen vertelde toen dat er een officieel wijkuitvoeringsplan moest komen. Dat is in 2025 vastgesteld.”
Verschillen per woningtype
In het plan zijn de verschillende woningtypen in Nes in kaart gebracht en zijn meerdere duurzame warmteoplossingen onderzocht. “In Nes staan veel vrijstaande, ruim opgezette woningen die al goed zijn geïsoleerd. Daardoor is de warmtevraag per vierkante meter relatief laag. Dit maakt een warmtenet niet haalbaar.”
Andere opties blijven wel in beeld, zoals individuele warmtepompen, geothermie en aquathermie. “Uit de analyses blijkt dat aquathermie vooral kansrijk is voor woningen die direct aan het water liggen. Voor de andere huizen is een individuele waarschijnlijk de meest logische oplossing.”Dure rekensom?
Voor zijn eigen vrijstaande woning lijkt aquathermie de meest geschikte optie. Het gaat daarbij om een aanzienlijke investering. “Ons huis is goed geïsoleerd. Daardoor hoeven we niet veel te stoken om het warm te hebben. Ook koken doen we niet op gas.” Juist omdat zijn energieverbruik relatief laag is, is de financiële afweging voor hem minder vanzelfsprekend. “Dan vraag je je af of zo’n investering zich snel terugverdient.”
Keuzes die jarenlang doorwerken
Toch kijkt Reitsma verder dan alleen de rekensom. “Ik ben actief bij Volt en houd me veel bezig met klimaatadaptatie. Dat weegt voor mij zwaar mee. Verduurzamen zie ik als een investering in de toekomst. Het draagt bij aan het klimaat én maakt je woning toekomstbestendig. Dat zie ik als meerwaarde. Daarom ben ik blij dat de gemeente Heerenveen samen met ons dit traject is ingegaan, volop meedenkt en ook andere inwoners bij de plannen betrekt. Want juist door nu mee te denken, kun je invloed uitoefenen op keuzes die straks jarenlang doorwerken.
“Juist door nu mee te denken, kun je invloed uitoefenen op keuzes die straks jarenlang doorwerken.”
Ook in jouw buurt
Niet alleen in Nes wordt gekeken naar de keuze tussen een warmtenet en een individuele warmtepomp. Deze afweging speelt in alle dorpen en buurten van de gemeente Heerenveen. Dus ook in jouw buurt.